Bursa’ya gelip de Bursa tarihi köyler gezisi gezmeden dönmek olmaz. Dağların eteğine serpilmiş bu şirin yerler, Osmanlı’dan kalma evler, taş yollar ve mis gibi hava ile dolu. İlk gittiğimde, Uludağ’ın yamacında kaybolmuş gibi hissettim kendimi. Hani şu eski zaman filmlerindeki köyler var ya, aynen öyle. Cumalıkızık’la başladım maceraya. Sen de başla derim, pişman olmazsın.
Cumalıkızık: UNESCO’nun Gözdesi
Cumalıkızık. Adını duyunca bile içim kıpır kıpır oluyor. UNESCO Dünya Mirası listesindeki bu köy, Bursa’nın en ünlüsü. Daracık sokaklarında yürürken, ahşap evlerin gölgelerinde serinliyorsun. Evler yan yana dizilmiş, hepsi restore edilmiş ama hala o eski ruhu koruyor. Bir kapı açılıyor, yaşlı teyze elinde tepsiyle köfte uzatıyor. ‘Al ye evladım’ diyor. Reddetmek imkansız.
Doğa desen, bambaşka. Köyün arkasında ormanlar, patikalar. Sabah erken git, kahvaltıda kızık tandır ekmeği ye. Peynir, zeytin, bal… Taze süt kokusu burnuna geliyor. Yazın serin, kışın karlar altında masal gibi. Tavsiyem: Bisiklet kirala, köyü öyle dolaş. Yokuşlar biraz yorucu ama manzaraya değer. İlk ziyaretimde bir köpek peşime takıldı, yarım saat oynadık. Köy hayatı işte, samimi.
Sokaklarda el işleri satanlar var. Dokuma halılar, bakır işlemeler. Al bir şeyler, hatıra olsun. Cumalıkızık’a minibüsle 20 dakikada varırsın Bursa merkezden. Park sorunu yok, ücretsiz. Hafta sonu kalabalık olur, erken git.
Soğanlı Köyü: Sessizliğin Adresi
Soğanlı’ya vardığında zaman duruyor sanki. Bursa köyler arasında en sakinlerinden. Uludağ Milli Parkı’nın içinde, çam kokusu her yeri sarmış. Taş evler, ahşap balkonlar. Bazıları terk edilmiş gibi, ama o terk edilmişlik bile güzel. Rüzgar esince yapraklar hışırdıyor, uzaklarda kuş sesleri.
İlk kez gittiğimde, tek başıma yürüdüm saatlerce. Kimsecikler yoktu. Bir amca traktörle geçti, selam verdi. ‘Nerelisin?’ diye sordu. Sohbet ettik tarlada. Köylüler geçimlerini tarımdan, arıcılıktan sağlıyor. Bal al, en tazesi. Soğanlı’nın balı meşhur, incir pekmeziyle ye.
Yürüyüş yolları var, dere kenarına in. Piknik yap. Yazın serin sulara ayak sok. Kışın kar motosikletiyle geziliyor, maceracıysan dene. Arabayla çık, ama dikkatli ol, yol virajlı. Soğanlı, huzur arayanlara birebir. Şehir gürültüsünden kaçış.
Misi Köyü: Nehir Kenarı Cenneti
Misi Köyü’nü görsen aşık olursun. Bursa’nın en eski köylerinden, Misi Çayı kenarında. Su sesi her yerde. Köprüler taş, ince ince akan suyun üstünden geçiyorsun. Evler nehir kıyısına yaslanmış, bahçelerde meyve ağaçları. Kiraz, erik… Mevsiminde dalından ye.
Köy meydanında kahvehane var, yaşlılar okey oynuyor. Otur bir çay iç, dinle muhabbetlerini. ‘Eskiden şöyleydi’ diyorlar. Kişisel favorim: Alabalık çiftliği. Taze balık kızart, yanında salata. Lezzet patlaması. İlk gidişimde yağmur yağdı, nehir taştı biraz. Ama o ıslak taş yollar, yeşillik… Unutulmaz.
Misi’ye gitmek kolay, Bursa’dan 15 km. Bisiklet path’i var, spor yap. Fotoğraf çekmeyi unutma, her köşe kartpostal. Kamp alanı da mevcut, gece kal. Yıldızlar altında uyumak gibisi yok.
Dereköy: Rum Mirası ve Rakı Balık
Dereköy’e çıkarken yol kıvrıla kıvrıla tırmanıyor. Manzara muazzam, Bursa Ovası ayaklarının altında. Tarihi Rum köyü, evler kocaman, taş duvarlı. Bazıları otel olmuş, pansiyon. Rakı balık mekanı meşhur, Cunda tadında.
Sokaklar dar, merdivenler bitmiyor. Üstlere çık, seyir terası. Gün batımı izle. Köylüler misafirperver, davet ederler. Bir keresinde evlerinde yemek yedim, yaprak sarma, köfte… Elleri dert görmesin. Doğa yürüyüşü için ideal, patikalar ormana açılıyor. Mantarlar, yaban çiçekleri.
Kışın kayakçı dolu, yazın sakin. Araban varsa git, toplu taşıma az. Tavsiye: Mangal yak, köy pazarından et al. Dereköy, gastronomi severlere hitap ediyor.
Kurşunlu ve Fethiye: Gizli Cennetler
Kurşunlu’yu az kişi biliyor. Bursa gizli köylerinden. Şelalesi var, serin serin akıyor. Kampçılar uğrak yeri. Orman içinden yürüyorsun, su sesi seni çağırıyor. Piknik masaları hazır, ateş yak. Köylüler fındık topluyor, al taze.
Fethiye ise dağ köyü. Evler yaylaya dağılmış. Keçiler dolaşıyor sokaklarda. Peynir çeşitleri bol, lor, çökelek. Sabah kahvaltısı için ideal. Yol biraz zorlu, 4×4 öneririm. Ama o temiz hava, değer.
Her iki köy de doğa tutkunu için. Foto safari yap, kuşları izle.
Bursa Tarihi Köylerde Gezilecek Yerler İçin Tavsiyeler
Bu köylere giderken yanına rahat ayakkabı al. Su, atıştırmalık. Harita indir, sinyal zayıf bazen. En iyi mevsim ilkbahar-sonbahar. Yaz sıcak, kış karlı. Rotayı şöyle yap: Sabah Cumalıkızık, öğle Soğanlı, akşam Misi. Üç günde hepsini bitir.
Yerel lezzetler: Tandır, köfte, bal-kaymak. Konaklama için köy pansiyonları ucuz, samimi. Ailece git, çocuklar bayılır. Ben her mevsim birini ziyaret ediyorum, rotasyon. Sen de dene, Bursa köy gezisi bağımlılık yapar.
Son söz: Bu köyler Bursa’nın kalbi. Git, gör, yaşa. Şehir hayatı beklesin biraz.